З 17 сакавіка ў Беларусі праходзіць месячнік рапсавага алею. Наша краіна ўваходзіць у топ-10 сусветных экспарцёраў гэтага прадукту здаровага харчавання. Штогод у Беларусі перапрацоўваецца да 20 тысяч тон рапсу.

У 2022 годзе ў ААТ «Рассвет імя К.П.Арлоўскага» адкрылася новая лінія па перапрацоўцы алейнай культуры магутнасцю 15 тон за суткі. Як адзначыў аграном па абароне раслін сельгаставарыства Андрэй Скраблевіч, цэх паспяхова функцыянуе і дэманструе высокую эфектыўнасць работы.
У гутарцы з карэспандэнтам раённай газеты Андрэй Скраблевіч расказаў, што рапс – высокадаходная ў гаспадарцы культура, а таксама гэта вельмі важная кармавая культура для буйной рагатай жывёлы.
Раней сельгаспрадпрыемства вырошчвала рапс і пастаўляла яго перапрацоўшчыкам. Са з’яўленнем новай лініі сітуацыя ў корані змянілася. Зараз са свайго рапсавага ўраджаю, дзякуючы безадходнай вытворчасці, рассветаўцы атрымліваюць адразу два каштоўныя прадукты: алей і макуху. Алей знаходзіць свайго пакупніка на рынку, тады як макуха ідзе на кармленне буйной рагатай жывёлы і выкарыстоўваецца ў складзе камбікорму. Такая комплексная перапрацоўка сыравіны дазваляе мінімізаваць адходы і максімальна выкарыстоўваць патэнцыял прадукту.
За мінулы год цэх перапрацаваў 3640 тон рапсу, атрымаўшы 1440 тон алею і 2190 тон макухі. Гэта значная колькасць прадукцыі, якая прыносіць не толькі эканамічную выгаду прадпрыемству, але і адыгрывае важную ролю ў сельскай гаспадарцы раёна.
Эканамічная рэнтабельнасць вытворчасці складае ўражлівыя 84 %, што сведчыць аб высокай эфектыўнасці і ўстойлівасці бізнесу. За папярэдні год цэх прынёс даход у памеры 1 мільёна 620 тысяч рублёў, што з’яўляецца значным укладам у развіццё прадпрыемства.
Варта адзначыць, што цэх ужо адпрацаваў тры поўныя сезоны і працягвае чацвёрты. Больш таго, за першы ж сезон работы цэх змог поўнасцю акупіць затраты на вытворчасць, што пацвярджае правільнасць выбранай стратэгіі і высокую якасць арганізацыі вытворчага працэсу.
Увагу заслугоўвае карысць рапсавага алею. Гэта ж падкрэслівае і Андрэй Скраблевіч. Рапсавы алей валодае вялікай колькасцю карысных уласцівасцей у параўнанні з традыцыйным сланечнікавым. Ён багаты амега-3 тоўстымі кіслотамі, вітамінамі E і K, што робіць яго важным элементам здаровага харчавання. Пры гэтым па карыснасці не саступае аліўкаваму. Рапсавы алей таксама мае нізкую тэмпературу дымлення, што робіць яго ідэальным для смажання і прыгатавання ежы. Яго ўжыванне спрыяе зніжэнню ўзроўню халестэрыну ў крыві, паляпшэнню працы сардэчна-сасудзістай сістэмы і падтрыманню агульнага здароўя арганізма. І ў той жа час рапсавы алей у Беларусі яшчэ недастаткова ацэнены насельніцтвам, таму канцэрн «Белдзяржхарчпрам» запусціў промапраект «Калегі па Амезе». Яго мэта – павысіць пазнавальнасць і папулярнасць гэтага карыснага і даступнага прадукту і ўмацаваць пазіцыі на ўнутраным рынку. Ініцыятарам промапраекта выступіў канцэрн харчовай прамысловасці, ідэю падтрымалі Міністэрства антыманапольнага рэгулявання і гандлю, Міністэрства аховы здароўя і Міністэрства інфармацыі. Праграма мерапрыемстваў, якія ахопяць гандлёвыя аб’екты з вялікім абаротам пакупнікоў у розных рэгіёнах краіны, разлічана да сярэдзіны красавіка. У месцах продажу будуць арганізаваны прэзентацыі рапсавага алею і яго дэгустацыі, падчас якіх прадстаўнікі прадпрыемстваў-вытворцаў пазнаёмяць патэнцыйных пакупнікоў з карыснымі ўласцівасцямі прадукту.

Яўгенія БЯЛЬКО.
Фота аўтара.